سرخط خبرها
خانه / معلمان / سازمان یونسکو و روز جهانی معلم
سازمان یونسکو و روز جهانی معلم

سازمان یونسکو و روز جهانی معلم

حقوق معلم و کارگر – نبی الله باستان فارسانی

سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد(یونسکو) در 4 نوامبر 1946.م مطابق با سال 1325 شمسی پس از جنگ جهانی دوم با حضور 46 کشور از جمله ایران، به طور رسمی آغاز به کار کرد.

استدلال تاسیس سازمان یونسکو این بود که چون جنگ ها نخست از ذهن بشر شکل می گیرند، پس دفاع از صلح نیز باید از ذهن بشر شروع شود. هدف از تشکیل این سازمان طبق بند اول اساسنامه جهانی این گونه آمده است: “کمک به استقرار صلح و امنیت، از طریق ترویج همکاری میان ملت ها در زمینه های آموزش، علوم و فرهنگ به منظور افزایش احترام همگان به عدالت، حاکمیت قانون، حقوق بشر و آزادی های اساسی برای همه، بدون توجه به تفاوت های نژادی، جنسیت، زبان و مذهب، مطابق با منشور ملل متحد”

در اجلاس ذکر شده، نماینده رسمی ایران نیز اساسنامه سازمان را امضا کرد. دو سال بعد در تیرماه 1327 شمسی مجلس شورای ملی عضویت قطعی ایران را به تصویب رساند. سرانجام اساسنامه کمیسیون ملی یونسکو در سال 1328ش. به تصویب هیات وزیران رسید.

پس از انقلاب اسلامی، این اساسنامه مورد بازنگری قرار گرفت و بعد از تایید وزارت فرهنگ و آموزش عالی، در جلسه مورخ 29 شهریور 1366ش. در 17 ماده و 4 تبصره توسط هیات وزیران به تصویب رسید.

اواخر سال 1381 شمسی تشکیل مدارس مرتبط با یونسکو در ایران مطرح شد و پس از انجام مکاتبات با یونسکو و با تصویب هیات وزیران در سال 1382 تعداد 18 باب مدرسه در شهرهای تهران، اصفهان، مشهد، شیراز و تبریز به شبکه یونسکو پیوست. در حال حاضر 7900 نهاد آموزشی از 176 کشور جهان در این شبکه عضویت دارند.

مرکز عمل و معرف هر کشور در یونسکو، کمیسیون ملی یونسکو است که اعضای آن در کشور ما شامل نمایندگان وزارت خانه های علوم، امور خارجه، فرهنگ و ارشاد اسلامی، آموزش و پرورش و روسای سازمان های محیط زیست و صداوسیما و هفت نفر از شخصیت های علمی، فرهنگی و تعلیم و تربیت کشور می باشد.

در چهل و چهارمین اجلاس وزرای آموزش و پرورش کشورهای عضو سازمان یونسکو که در تاریخ سوم تا هشتم اکتبر سال 1994م. در شهر ژنو برگزار شد، فدریکو مایور، مدیرکل وقت سازمان، پیشنهاد انتخاب یک روز را برای روز جهانی معلم ارائه داد، این پیشنهاد از سوی مجمع تصویب شد.

در این اجلاس، 70 وزیر، 27 معاون وزیر و 38 ناظر از 135 کشور جهان حضور داشتند. از ایران نیز هیاتی به ریاست محمدعلی نجفی شرکت داشتند. دیگر اعضای هیات ایرانی عبارت بودند از : سیروس ناصری، غفرانی، نادرقلی قورچیان، عباس صوری، محمود مهرمحمدی و حسین معینی.

پس از تصویب در اجلاس، روز 5 اکتبر به عنوان روز جهانی معلم انتخاب گردید. علت این انتخاب این بود که در پنجم اکتبر 1966م. سازمان یونسکو و سازمان بین المللی کار(ILO) در شهر پاریس، بیانیه مشترکی پیرامون وضعیت آموزگاران در 13 فصل و 146 بند صادر کرده بودند.

تا قبل از اجلاس چهل وچهارم، مشکلات آموزش و پرورش را ناشی از کمبود سرمایه گذاری در امور فیزیکی مانند ساختمان مدارس می دانستند اما در این اجلاس این نظر تقویت شد که برای بالابردن کیفیت آموزش، باید کیفیت کار و زندگی معلمان ارتقا یابد و معلم از جایگاه اجتماعی مناسبی برخوردار شود.

شعار امسال سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد(یونسکو) برای روز جهانی معلم “توانمند ساختن معلمان، ساختن جوامع پایدار” عنوان شده است.

از حاکمیت انتظار می رود با توجه به پذیرش عضویت در یونسکو و تصویب قانونی آن، همچنین با این دیدگاه که پیشرفت تمام جوامع بستگی به جایگاه معلمان آن جوامع دارد، نگاه خود را نسبت به معلمان کشور اصلاح نموده و زمینه آزادی های قانونی و رفاه آنان را به منظور ارتقای همه جانبه آموزش و پرورش کشور فراهم آورند.

نام معلم بسیار فراتر از آن است که به خاطر تلاش های عدالت خواهانه و مطالبات صنفی خود، پسوند زندانی را یدک بکشد.