سرخط خبرها
خانه / کارگران / همپوشانی مطالبات معلمان و کارگران/ به مناسبت فرارسیدن روز جهانی کارگر و روز معلم
همپوشانی مطالبات معلمان و کارگران/ به مناسبت فرارسیدن روز جهانی کارگر و روز معلم

همپوشانی مطالبات معلمان و کارگران/ به مناسبت فرارسیدن روز جهانی کارگر و روز معلم

جعفر ابراهیمی- فعال صنفی معلمان

در حالی به استقبال اول می روز جهانی کارگر می رویم که در طی ماههای گذشته عرصه عمومی جامعه شاهد اعتراضات گسترده تمام طبقات فرودست بوده است و در سراسر ایران کارگران و معلمان و پرستاران دوشادوش هم خواستار رفع تبعیض از ساختار جامعه بوده اند و در این راستا به اشکال مختلف صدای حق طلبی خود را به گوش فرادستان رسانده اند در این یادداشت کوتاه می کوشم با نگاهی به طرح مطالبات کارگران و معلمان، همپوشانی این مطالبات را مورد ارزیابی قرار دهم.

مستقل از اینکه آیا بین تشکل‌های کارگری و تشکل‌های صنفی معلمان رابطه ارگانیکی وجود دارد یا خیر، مطالبات و خواسته‌های کارگران و معلمان در یک هم سرنوشتی و هم سویی قرار دارند. برای درک و تحلیل این موضوع نیازی به رجوع به تحقیقات پیمایشی و فرمالیته  دست راستی در دانشگاه‌ها نیست که می‌کوشند با خط‌کشی‌های کلیشه‌ای در قالب متغیرها و پارامترهای تحصیلات، درآمد و .. بین طبقات فرودست جامعه گسست ایجاد نمایند. شاخص‌های عینی و ملموس زیست اجتماعی تمام زحمتکشان و مزدبگیران حکایت از این هم سرنوشتی دارد. اما برای توضیح و تبیین بیشتر کافی است نگاهی به جهت‌گیری و مطالبات کارگران و معلمان داشته باشیم.
اولویت اول مطالبات : با بررسی طرح مطالبات از سوی معلمان و کارگران به‌وضوح می‌توان به این نکته دست‌یافت که اولین و ضروری‌ترین خواسته آنان رفع تبعیض و دریافت دستمزد بالای خط فقر است. هم معلمان و هم کارگران در فراخوان‌ها، بیانیه‌ها، قطعنامه‌ها، تحصن ها و تجمعات خود اعلام کرده‌اند که دستمزد آنان با خط فقر واقعی فاصله زیادی دارد و خواهان یک دستمزد عادلانه برای داشتن یک زندگی شرافتمندانه هستند. این خواسته اول ناشی از شرایط مادی و عینی جامعه کارگری و معلمان است چرا که سیاست‌های رونق کسب و کار دولت موسوم به تدبیر و امید نه تنها نتوانسته است روند بینواسازی طبقات فرودست را متوقف نماید بلکه در قالب برخی سیاست‌های جدید انقباضی مانند خصوصی سازی و کالایی سازی مقوله های مانند بهداشت و آموزش بدان سرعت نیز بخشیده است. لذا طبیعی است کارگران و معلمان در برابر این هجمه به دستمزد و معیشت، اولین اولویت خود را دفاع از حقوق و دستمزد عادلانه و بالای خط فقر قرار دهند.

اما فراتر از مسئله دستمزد هم معلمان و هم کارگران بر مطالبات دیگری نیز تأکید دارند که خود بیانگر همسویی کارگران و معلمان است که در زیر به آن اشاره می‌گردد.

حق تشکل یابی و عضویت در تشکل‌های آزاد و نفی تشکل‌های دولت ساخته: معلمان با حضور در تشکل‌های صنفی و یا حمایت از فراخوان آن‌ها نشان داده‌اند که گرایش به تشکل یابی در بین معلمان به یک مطالبه محوری تبدیل‌شده است این امر مستقل از آن است که کدام جناح سیاسی در رأس دولت باشد. نگاهی به اعتراضات یک سال اخیر معلمان نشان از آن دارد که کانون‌های صنفی به‌عنوان مستقل‌ترین تشکل موجود در بین معلمان از سوی معلمان با  اقبال بیشتری روبرو بوده‌اند این در حالی است که در کنار فعالان مستقل ، کانون‌ها برای پیشبرد مطالبات صنفی متحمل هزینه‌های زیادی شده‌اند تا جایی که دولت‌ها می‌کوشند با محدود کردن آن‌ها و ایجاد موانعی مانند غیرقانونی اعلام کردن و عدم مجوز برگزاری مجمع عمومی سد راه گسترش تشکل‌ها شوند باوجوداین تشکل یابی به یک خواست واقعی تبدیل‌شده است و تشکل‌های غیرمستقل و یا سیاسی نتوانسته اند افکار عمومی معلمان را جلب نمایند.

در سوی دیگر کارگران نیز علی‌رغم فشارها و هزینه‌هایی که پرداخته‌اند هرگز از ایجاد و حمایت از تشکل‌های مستقل دست برنداشته‌اند، احکام قضایی و دستگیری کارگران اگرچه هزینه‌های مضاعفی را بر پیکره جامعه کارگری و فعالان وارد نموده است اما مبارزه برای رفع تبعیض و دستیابی به خواسته‌ها از کانال تشکل‌های مستقل هرروز در سطحی گسترده‌تر مطرح می‌گردد. این در حالی است که تشکل‌های رسمی و دولت ساخته کارگری علی رغم برخورداری از رانت ها و حمایت های کارفرمایان هرگز نتوانستند نمایندگی کارگران را بدست آورند. همین نقطه ضعف تشکل‌های رسمی فضای عینی کارگران را به سمت پیوند با تشکل‌های مستقل سوق داده است.

تأکید بر حمایت و دفاع از حقوق و مطالبات سایر زحمتکشان : معلمان با طرح آموزش کیفی و استاندارد گام‌های اساسی برای توجه به جایگاه و وضعیت سایر اقشار جامعه برداشته‌اند. تأکید معلمان بر حقوق دانش آموزان بخصوص دانش آموزان مناطق محروم، انتقاد و نفی خصوصی‌سازی آموزش عمومی و تأکید بر آموزش رایگان و تلاش برای احقاق حقوق کودکان بازمانده از تحصیل، همان نقطه‌ای است که خواسته‌ها و مطالبات معلمان را با سایر اقشار جامعه بخصوص کارگران پیوند می‌زند. معلمان با هوشیاری و بنا بر وظیفه انسانی و شغلی خود نشان داده‌اند که درک درستی از سپهر اجتماعی ایران دارند و برای پیشبرد جنبش نو پای خود نبایستی سایر زحمتکشان و منافع آنان در ساختار آموزشی را نادیده بگیرند. بی‌شک تحقق نظام آموزشی دموکراتیک ، مشارکتی ، کیفی و پویا تأثیرات متقابلی بر زیست اجتماعی معلمان و کارگران و فرزندانشان دارد.

کارگران نیز با درک این سوگیری انسانی معلمان و ضمن اینکه حق تحصیل کیفی و رایگان را حق فرزندان خود می‌دانند از طرق مختلف از معلمان حمایت کرده‌اند، بخصوص طبقه کارگر در ایران که از خصوصی‌سازی و تعدیل نیرو بر تن خسته خود زخم‌ها دارد نیک می‌داند که اجراشدن سیاست‌های خصوصی‌سازی آموزش منجر به تبعیض مضاعف در وضعیت فرزندان آنان خواهد شد.

برخورداری از بیمه درمانی و تکمیلی مناسب و کارآمد: حق برخورداری از بیمه‌های تأمین اجتماعی مناسب برای داشتن یک زندگی شرافتمندانه به یکی از اولویت‌های مهم معلمان و کارگران تبدیل‌شده است. علت این امر کالایی شدن بهداشت از طریق خصوصی‌سازی مراکز پزشکی است اگرچه طرح بیمه سلامت می‌کوشد چیز دیگری را القا نماید اما بالا بودن هزینه درمان در بخش خصوصی و پایین بودن کیفیت خدمات در بخش دولتی و حجم عظیم بیماران در این مراکز خانواده‌های معلمان و کارگران را برای برخورداری از امکانات پزشکی و بهداشتی با مشکل جدی روبرو ساخته است این واقعیت عینی و ملموس باعث شده است که این مطالبه به یکی از محوری‌ترین مطالبات زحمتکشان ازجمله معلمان و کارگران تبدیل گردد.

اعتراض به احکام قضایی و فضای امنیتی : معلمان در تمام خواسته‌ها و مطالبات خود ، بر این نکته تأکید کرده‌اند که پاسخ به مطالبات از سوی فرادستان نباید احکام قضایی و احکام اداری منتهی به اخراج، تبعید، تعلیق و … باشد آن‌ها در برنامه‌های مختلف همواره خواستار لغو احکام قضایی و درون‌سازمانی علیه معلمان شده‌اند این مطالبه از آنجایی ناشی می‌شود که معلمان حق فعالیت صنفی را یک حق طبیعی تلقی می‌کنند.

کارگران نیز به اشکال مختلف به احکام قضایی و احکامی که از سوی کارفرما و نهاد های دولتی، علیه فعالان کارگری صادرشده است اعتراض کرده‌اند، کارگران همیشه بر این باور بوده‌اند که پاسخ حق‌طلبی آنان نبایستی اخراج و شلاق و زندان باشد و کارفرمایان بخش دولتی /خصوصی نبایستی نسبت به اعمال خشونت دارای مصونیت باشند.

صرف‌نظر از مطالبات خاص کارگران و معلمان، می‌توان به رفع تبعیض جنسیتی در ساختار آموزش و محیط کار، دفاع از حقوق کودکان بازمانده از تحصیل و کودکان کار و خیابان، اعتراض به تخریب محیط‌زیست و اعتراض به وضعیت فساد اقتصادی را به لیست مطالبات مشترک برخی فعالان کارگری و فعالان صنفی معلمان اضافه نمود که هر یک به فراخور موقعیت خود در جامعه و با ادبیات خاص خود آن را به شیوه‌های مختلف بیان نموده‌اند.

این همسویی و همگرایی در طرح مطالبات از سوی کارگران و معلمان در روند طبیعی و بالنده خود مسیر جدیدی برای تحقق و پیشبرد مطالبات خواهد گشود که به پیوند ارگانیک تمام تشکل‌های مستقل اعم از کارگران، معلمان و پرستاران و… منتهی خواهد شد. خروجی این پیوند، جامعه‌ای است که اقلیت برخوردار از قدرت و ثروت نمی‌تواند و قادر نخواهند بود سیاست‌های تبعیض‌آمیز خود را در جامعه به اکثریت نا برخوردار از ثروت اما پویا در عرصه تولید و خدمات تحمیل نماید. بی‌شک در آن روز،  اول می صحنه باشکوه همبستگی تمام زحمتکشان از کارگران تا معلمان خواهد بود.